പെരിമെനോപോസ്: ആർത്തവവിരാമത്തിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പേ തുടങ്ങുന്ന ഹോർമോൺ മാറ്റങ്ങൾ

ആർത്തവവിരാമം സംബന്ധിച്ച് പല തെറ്റിദ്ധാരണകളും നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്.
സ്ത്രീകൾ നാൽപ്പതുകളിലും അമ്പതുകളിലും എത്തുമ്പോൾ പതിവുപോലെ ഒരാർത്തവം വരികയും തുടർന്ന് അല്പം ശാരീരിക അസ്വസ്ഥതകൾ അനുഭവപ്പെടുകയും അടുത്തമാസം മുതൽ പാടേ നിലച്ചുപോകുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് ആർത്തവവിരാമം (Menopause) എന്നാണ് പലർക്കുമുള്ള ധാരണ.
എന്നാൽ, യഥാർത്ഥത്തിൽ ആർത്തവവിരാമം ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്ന കാര്യമല്ല. ആർത്തവവിരാമത്തിന് ഏകദേശം 8 മുതൽ 10 വർഷം മുമ്പുതന്നെ ശരീരത്തിൽ മാറ്റങ്ങൾ തുടങ്ങും. പലപ്പോഴും ഇത് തിരിച്ചറിയപ്പെടാതെ പോകാം. മാനസികമായ അസ്വസ്ഥതകൾ അനുഭവപ്പെടാം. മാറ്റങ്ങളുടെ ഈ നീണ്ട കാലഘട്ടത്തെയാണ് ‘പെരിമെനോപോസ്’ (Perimenopause) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. സ്ത്രീകളുടെ ആരോഗ്യയാത്രയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതും എന്നാൽ പലപ്പോഴും അവഗണിക്കപ്പെട്ടുപോകുന്നതുമായ ഒരു ഘട്ടമാണിത്.
പെരിമെനോപോസ് പെട്ടെന്നൊരു ദിവസം ആരംഭിക്കില്ല. മാനസിക സമ്മർദ്ദം (Stress), ഉത്കണ്ഠ (Anxiety), കഠിനമായ ക്ഷീണം, ശരീരഭാരം കൂടുക, പെട്ടെന്നുണ്ടാകുന്ന മൂഡ് മാറ്റങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ പ്രായമാകുന്നതിന്റെ പ്രശ്നങ്ങൾ എന്ന് പൊതുവെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന തരം ലക്ഷണങ്ങൾ – അങ്ങനെ പല പല വേഷപ്പകർച്ചകളായാണ് ഇത് സ്ത്രീ ജീവിതത്തിലേക്ക് കടന്നുകൂടുന്നത്.
എന്താണ് പെരിമെനോപോസ്?
ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ ‘ആർത്തവവിരാമത്തിന് അടുത്തുള്ള സമയം’ എന്നാണ് പെരിമെനോപോസ് എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം. സ്ത്രീകളുടെ അണ്ഡാശയങ്ങൾ (Ovaries) ഈസ്ട്രജൻ, പ്രോജസ്റ്ററോൺ എന്നീ ഹോർമോണുകളുടെ ഉൽപ്പാദനം പടിപടിയായി കുറയ്ക്കുന്ന പരിവർത്തന ഘട്ടമാണിത്. എന്നാൽ ഈ മാറ്റം വളരെ സുഗമമായോ മുൻകൂട്ടി പറയാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിലോ അല്ല സംഭവിക്കുന്നത്.
ഹോർമോൺ നിലയിൽ അപ്രതീക്ഷിത മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു. ഈ ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകൾ, ശരീരത്തിനുള്ളിൽ ചെറിയ അസ്വസ്ഥതകൾക്ക് കാരണമാകുന്നു.
പ്രധാന വിവരങ്ങൾ:
- സാധാരണയായി 30കളുടെ അവസാനത്തിലോ 40കളുടെ തുടക്കത്തിലോ ഇത് ആരംഭിക്കാം.
- ഈ ഘട്ടം, 4 മുതൽ 10 വർഷം വരെ നീണ്ടുനിൽക്കാം
- അവസാന ആർത്തവത്തിന് ശേഷം ഒരു വർഷം തികയുമ്പോഴാണ് ഈ ഘട്ടം അവസാനിക്കുന്നത് (ഇതിനെയാണ് ആർത്തവവിരാമം അഥവാ ‘മെനോപോസ്’ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്).
പെരിമെനോപോസ് ഘട്ടത്തിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് ആർത്തവം ഉണ്ടാകും, പക്ഷേ പഴയതുപോലെ ഒന്നിലും ഒരു കൃത്യത അനുഭവപ്പെടില്ല.
പെരിമെനോപോസിലെ ഈ അനിശ്ചിതാവസ്ഥ എന്തുകൊണ്ട്?
ആർത്തവവിരാമം പോലെ ഒരു പ്രത്യേക രീതി പിന്തുടരുന്ന ഒരവസ്ഥയല്ല പെരിമെനോപോസ്.
ചില മാസങ്ങളിൽ ശരീരത്തിലെ ഈസ്ട്രജന്റെ അളവ് വളരെയധികം കൂടുന്നു. എന്നാൽ മറ്റു ചില മാസങ്ങളിൽ ഇത് പെട്ടെന്ന് താഴ്ന്നുപോകുകയും ചെയ്യുന്നു.
നമ്മുടെ മനസ്സിനെ ശാന്തമാക്കാനും നല്ല ഉറക്കം നൽകാനും സഹായിക്കുന്ന ഹോർമോണാണ് പ്രോജസ്റ്ററോൺ (Progesterone). പെരിമെനോപോസിൽ പലപ്പോഴും ഈ ഹോർമോണിന്റെ അളവാണ് ആദ്യം കുറയുന്നത്. ഇതോടെ ശരീരത്തിൽ ഈസ്ട്രജന്റെ അളവ് അനിയന്ത്രിതമായി വർദ്ധിക്കുന്നു.
ഈ ഹോർമോൺ അസന്തുലിതാവസ്ഥയാണ്, ആർത്തവം കൃത്യമായി നടക്കുമ്പോൾ പോലും പലവിധ ശാരീരിക-മാനസിക അസ്വസ്ഥതകൾ അനുഭവപ്പെടാൻ കാരണം.
പെരിമെനോപോസിന്റെ പൊതുവായ ലക്ഷണങ്ങൾ
സ്ത്രീകൾ പലപ്പോഴും തിരിച്ചറിയപ്പെടാതെ പോകുന്ന കാര്യമാണിത്.
വർഷങ്ങളോളം ഡോക്ടർമാരെ മാറിമാറി കാണുകയും പലതരം പരിശോധനകൾ നടത്തുകയും ഒടുവിൽ ഈ അസ്വസ്ഥതകൾക്കെല്ലാം കാരണം തങ്ങൾ തന്നെയാണെന്ന് സ്വയം കുറ്റപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരുപാട് സ്ത്രീകളുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം ഹോർമോണുകളുടെ മാറ്റം മൂലം സംഭവിക്കുന്നതാണെന്ന് പലരും തിരിച്ചറിയാറില്ല.
ശാരീരിക ലക്ഷണങ്ങൾ:
- അമിത രക്തസ്രാവം, കൂടുതൽ ദിവസങ്ങൾ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആർത്തവം, അല്ലെങ്കിൽ മുൻകൂട്ടി അറിയാനാകാത്ത രീതിയിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ
- ശരീരഭാരം പെട്ടെന്നു കൂടുക, പ്രത്യേകിച്ച് വയറിന് ചുറ്റും കൊഴുപ്പ് അടിഞ്ഞുകൂടുന്നത്
- ശരീരം ചൂടാകുന്നത് പോലെ തോന്നുകയോ രാത്രിയിൽ അമിതമായി വിയർക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത്
- സ്തനങ്ങളിൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന അസ്വസ്ഥതയും വേദനയും
- ഇടയ്ക്കിടെ തലവേദന, മൈഗ്രേൻ
- സന്ധിവേദനയും പേശികൾ വലിഞ്ഞു മുറുകുന്നതുപോലെയുള്ള തോന്നലും
- നെഞ്ചിടിപ്പ് കൂടുക (Palpitations)
- എത്ര വിശ്രമിച്ചാലും മാറാത്ത രീതിയിലുള്ള കഠിനമായ ക്ഷീണം.
മാനസികവും വൈകാരികവുമായ ലക്ഷണങ്ങൾ:
- അകാരണമായ ഉത്കണ്ഠ
- പെട്ടെന്ന് ദേഷ്യം വരികയോ സങ്കടം തോന്നുകയോ ചെയ്യുന്ന അവസ്ഥ (Mood swings)
- മറവിയും ഏകാഗ്രതക്കുറവും
- ഒന്നിനും ഒരു താൽപ്പര്യമില്ലാതാകുക
- ഉറക്കക്കുറവ് അല്ലെങ്കിൽ പെട്ടെന്ന് ഉറക്കമുണരുകയും പിന്നീട് ഉറങ്ങാൻ കഴിയാതെ വരികയും ചെയ്യുക
- സമ്മർദ്ദങ്ങളെ അതിജീവിക്കാനുള്ള കഴിവ് കുറയുക
പെരിമെനോപോസാണ് ഇതിന്റെയെല്ലാം യഥാർത്ഥ കാരണം എങ്കിലും, പലപ്പോഴും ഇത് തിരിച്ചറിയപ്പെടാതെ പോകാറുണ്ട്. വിഷാദരോഗം (Depression), ഉത്കണ്ഠാ രോഗങ്ങൾ (Anxiety disorders), അല്ലെങ്കിൽ തൈറോയ്ഡ് പ്രശ്നങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെയാകും പലപ്പോഴും ഇത്തരം സാഹചര്യങ്ങൾ തെറ്റായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
പെരിമെനോപോസ് കാലത്ത് ആർത്തവത്തിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്?
ആർത്തവത്തിലെ ക്രമക്കേടുകളാണ് പലപ്പോഴും ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ലക്ഷണമായി പ്രകടമാകാറുള്ളത്. എന്നാൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത് സംഭവിക്കുന്നതെന്നത് സംബന്ധിച്ച് വ്യക്തമായ ധാരണ ഉണ്ടാകാറില്ല.
പ്രധാന കാരണങ്ങൾ:
- അണ്ഡോത്പാദനം (Ovulation) കൃത്യമല്ലാതാകുന്നു
- അണ്ഡോത്പാദനം നടക്കാത്ത മാസങ്ങളിൽ ശരീരത്തിൽ പ്രോജസ്റ്ററോൺ ഹോർമോണിന്റെ അളവ് കുറയുന്നു
- ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോണിന്റെ അളവിൽ ഏറ്റക്കുറച്ചിലുണ്ടാകുന്നു
ഇതിന്റെ ഫലമായി താഴെ പറയുന്നവ സംഭവിക്കാം:
- അമിതമായ രക്തസ്രാവം
- ആർത്തവ ദൈർഘ്യത്തിലെ മാറ്റങ്ങൾ
- രണ്ട് ആർത്തവങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള സമയത്ത് രക്തത്തുള്ളികൾ (സ്പോട്ടിംഗ്) കാണപ്പെടുന്നു
- രക്തക്കട്ടകൾ (Clots) പോകുകയോ കഠിനമായ വയറുവേദന അനുഭവപ്പെടുകയോ ചെയ്യാം
ഇത് ശരീരത്തിൽ ഇരുമ്പിന്റെ അംശം കുറയാനും (Iron deficiency) വിളർച്ചയ്ക്കും (Anemia) വിട്ടുമാറാത്ത തളർച്ചയ്ക്കും കാരണമാകും.
പെരിമെനോപോസും ശരീരഭാരവും
ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതും വ്യായാമം ചെയ്യുന്നതും പഴയതുപോലെ തന്നെയാണെങ്കിലും ശരീരഭാരം കൂടിവരുന്നു.
ഇതിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ കാരണങ്ങൾ:
- ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോൺ കുറയുന്നത് ശരീരത്തിന്റെ ഇൻസുലിൻ പ്രവർത്തനത്തെ (Insulin sensitivity) ബാധിക്കുന്നു.
- പേശീക്ഷയം സംഭവിക്കുന്നതിനാൽ ശരീരത്തിന്റെ മെറ്റബോളിസം (ഭക്ഷണം ഊർജ്ജമാക്കി മാറ്റുന്ന പ്രക്രിയ) സാവധാനത്തിലാക്കാൻ കാരണമാകുന്നു
- സ്ട്രെസ് ഹോർമോണായ കോർട്ടിസോളിന്റെ അളവ് ശരീരത്തിൽ ഉയർന്നുതന്നെ നിൽക്കുന്നു.
- ഉറക്കം ശരിയാകാത്തത് വിശപ്പിനെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഹോർമോണുകളിൽ മാറ്റം വരുത്തുന്നു
ഇതൊരിക്കലും മടി കൊണ്ടോ ചിട്ടയില്ലാത്ത ജീവിതശൈലി കൊണ്ടോ സംഭവിക്കുന്നതല്ല. ശരീരത്തിൻ്റെ ആന്തരികതലത്തിൽ സംഭവിക്കുന്ന മെറ്റബോളിക് മാറ്റങ്ങളുടെ (Metabolic shift) ഫലമാണിത്.
ആരും പറയാത്ത വൈകാരിക ആഘാതങ്ങൾ
ജീവിതത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന കാലത്താണ് പെരിമെനോപോസും കടന്നുവരുന്നത്:
- കരിയറിലെ സമ്മർദ്ദങ്ങൾ
- മക്കളുടെ കാര്യങ്ങളും പ്രായമായ മാതാപിതാക്കളുടെ ശുശ്രൂഷയും
- മാനസികമായ തളർച്ച (Burnout)
- സ്വന്തം വ്യക്തിത്വത്തിൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന മാറ്റങ്ങൾ
ഹോർമോണുകളിലെ അസ്ഥിരത വൈകാരിക പ്രതികരണങ്ങളെ പലമടങ്ങ് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് പലപ്പോഴും സ്ത്രീകളിൽ താഴെ പറയുന്ന ചിന്തകൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു:
- “എനിക്ക് എന്റെ മേലുള്ള നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെടുകയാണ്.”
- “എന്തോ എനിക്ക് സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, എവിടെയോ എന്തോ തകരാറുണ്ട്.”
- “ഞാൻ പഴയ ഞാനല്ല, പാടേ മാറിപ്പോയിരിക്കുന്നു.”
പെരിമെനോപോസ് എങ്ങനെ തിരിച്ചറിയാം?
പെരിമെനോപോസ് സ്ഥിരീകരിക്കാൻ മാത്രമായി ഒരു പ്രത്യേക രക്തപരിശോധന നിലവിലില്ല.
ശരീരത്തിലെ ഹോർമോൺ നിലകൾ ഓരോ ദിവസവും മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നതിനാൽ, പരിശോധനയിലൂടെ മാത്രം കൃത്യമായ നിഗമനത്തിൽ എത്താൻ കഴിയില്ല. പരിശോധനാ ഫലങ്ങൾ വളരെ ശ്രദ്ധയോടെ വിലയിരുത്തിയാൽ മാത്രമേ അത് പ്രയോജനപ്പെടൂ.
പ്രധാനമായും താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇത് തിരിച്ചറിയുന്നത്:
- പ്രായവും ആർത്തവ രീതിയും
- ശാരീരിക-മാനസിക അസ്വസ്ഥതകൾ എത്രത്തോളമുണ്ടെന്ന് മനസ്സിലാക്കുന്നു
- തൈറോയ്ഡ് പ്രശ്നങ്ങൾ, വിളർച്ച (Anemia), പ്രമേഹം (Diabetes) തുടങ്ങിയ സമാന ലക്ഷണങ്ങളുള്ള മറ്റു രോഗങ്ങളല്ല ഇതെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുന്നു.
ഇക്കാര്യത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പരിശോധനാ മാർഗ്ഗം എന്നത് അത് നേരിടുന്ന സ്ത്രീയുടെ അനുഭവങ്ങൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കുക എന്നത് തന്നെയാണ്.
പെരിമെനോപോസ് എങ്ങനെ കൈകാര്യം ചെയ്യാം?
പെരിമെനോപോസ് ഒരു രോഗമല്ലെങ്കിലും ശരീരത്തിന് കൂടുതൽ കരുതലും പിന്തുണയും ആവശ്യമാണ്.
ജീവിതശൈലിയിൽ വരുത്തേണ്ട മാറ്റങ്ങൾ:
- ഉറക്കം കൃത്യമാക്കുക
- ലഹരി ഒഴിവാക്കുക
- പേശീബലം കൂട്ടുക
- യോഗ, ശ്വസന വ്യായാമങ്ങൾ, ധ്യാനം എന്നിവയിലൂടെ മാനസിക സമ്മർദ്ദം കുറയ്ക്കുക
ഭക്ഷണക്രമത്തിൽ ശ്രദ്ധിക്കാൻ:
- ആവശ്യത്തിന് പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ ഭക്ഷണം കഴിക്കുക.
- വിളർച്ച ഒഴിവാക്കാൻ ഇരുമ്പ് സത്തടങ്ങിയ ഭക്ഷണങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തുക.
- ഒമേഗ-3 ഫാറ്റി ആസിഡുകൾ, മഗ്നീഷ്യം, വിറ്റാമിൻ ഡി എന്നിവയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകുക.
- കഠിനമായ ഡയറ്റിംഗ് ഒഴിവാക്കുക
വൈദ്യസഹായം:
- ആവശ്യമെങ്കിൽ ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ആർത്തവം ക്രമപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികൾ തേടുക
- ഓരോ വ്യക്തിയുടെയും ശാരീരിക അവസ്ഥ പരിഗണിച്ചുള്ള വ്യക്തിഗത ഹോർമോൺ ചികിത്സകൾ ലഭ്യമാണ്
- വിളർച്ച (Anemia), തൈറോയ്ഡ് പ്രശ്നങ്ങൾ, ഇൻസുലിൻ പ്രതിരോധം എന്നിവ തുടക്കത്തിൽത്തന്നെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് ചികിത്സിക്കുക
ഓർക്കുക, ഓരോ സ്ത്രീയുടെയും ശരീരം വ്യത്യസ്തമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഒരാൾക്ക് ഫലിക്കുന്ന ചികിത്സാരീതി മറ്റൊരാൾക്ക് അനുയോജ്യമാകണമെന്നില്ല. ശരീരത്തിന് ചേരുന്ന രീതി വേണം തെരഞ്ഞെടുക്കാൻ. ഡോക്ടറുടെ നിർദേശപ്രകാരമാണ് ചികിത്സ നടത്തേണ്ടത്.
പെരിമെനോപോസിനെക്കുറിച്ച് അറിയേണ്ടതിൻ്റെ ആവശ്യം?
മിക്ക സ്ത്രീകളും വർഷങ്ങളോളം ശാരീരികവും മാനസികവുമായ അസ്വസ്ഥതകൾ അനുഭവിച്ചതിന് ശേഷമാണ് പെരിമെനോപോസിനെക്കുറിച്ച് അറിയുന്നത്.
ഇതിനെക്കുറിച്ചുള്ള അവബോധം ഉണ്ടെങ്കിൽ:
- സ്ത്രീകൾക്ക് ശരിയായ സമയത്ത് തന്നെ വിദഗ്ധ സഹായം തേടാൻ കഴിയും
- മാനസികാരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കപ്പെടും
- ഭാവിയിൽ ഉണ്ടായേക്കാവുന്ന ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ തടയാനാകും
- ജീവിത നിലവാരത്തിൽ വലിയ പുരോഗതി ഉണ്ടാകും
പെരിമെനോപോസ് എന്നത് വ്യക്തിയുടെ ചുറുചുറുക്കും ഊർജ്ജസ്വലതയും അവസാനിക്കുന്ന ഘട്ടമല്ല. അതൊരു മാറ്റത്തിന്റെ സമയമാണ്. ശരിയായ രീതിയിലുള്ള തിരിച്ചറിവാണ് ആവശ്യം.
സ്ത്രീകൾ ശ്രദ്ധിക്കാൻ, നെല്ലിക്ക.ലൈഫ് നൽകുന്ന സന്ദേശം
നിങ്ങളുടെ ശരീരം നിങ്ങൾക്കുതന്നെ അപരിചിതമായി തോന്നുന്നുണ്ടെങ്കിൽ… നിങ്ങളുടെ വികാരങ്ങൾക്ക് ആക്കം കൂടിയതായി അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ… നിങ്ങളുടെ ഊർജ്ജമെല്ലാം ചോർന്നു പോയപോലെ തോന്നുന്നുണ്ടെങ്കിൽ…
ഒരു കാര്യം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കുക, അതൊന്നും നിങ്ങളുടെ തോന്നലുകളല്ല. ദൗർബല്യവുമല്ല.
പെരിമെനോപോസിനെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കുക എന്നതാണ് ഈ അവസ്ഥയിൽ ജീവിതത്തിന്റെ സന്തുലിതാവസ്ഥ തിരിച്ചുപിടിക്കാനുള്ള ആദ്യപടി.
എപ്പോഴാണ് ഡോക്ടറുടെ സഹായം തേടേണ്ടത്?
താഴെ പറയുന്ന ലക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ തീർച്ചയായും വിദഗ്ധോപദേശം തേടണം:
- ആർത്തവസമയത്ത് രക്തസ്രാവം അമിതമാവുകയോ അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ ദിവസങ്ങൾ നീണ്ടുനിൽക്കുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ
- ഉത്കണ്ഠയോ മൂഡ് മാറ്റങ്ങളോ ദൈനംദിന ജീവിതത്തെ ബാധിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ
- ഉറക്കക്കുറവ് ഒരു പ്രശ്നമായി മാറുകയും അത് ജോലിയെ ബാധിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ
- പെട്ടെന്നു ഭാരം കൂടുകയോ അല്ലെങ്കിൽ വിശ്രമിച്ചാലും മാറാത്ത തളർച്ചയോ അനുഭവപ്പെടുമ്പോൾ
- ശരീരം ചൂടാകുന്ന അവസ്ഥ (Hot flashes) ദിനചര്യകളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുമ്പോൾ
നിങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന ഓരോ അസ്വസ്ഥതയും അർഹമായ ശ്രദ്ധ ലഭിക്കേണ്ടവയാണ്. അവ ഒരിക്കലും അവഗണിക്കപ്പെടേണ്ടതല്ല.
സ്ത്രീകളുടെ ആരോഗ്യത്തിലുണ്ടാകുന്ന ഓരോ മാറ്റവും—അതേത് പ്രായത്തിലായാലും—ശാസ്ത്രീയമായ അറിവോടെയും കരുതലോടും ബഹുമാനത്തോടും കൂടി കൈകാര്യം ചെയ്യപ്പെടണമെന്ന് നെല്ലിക്ക.ലൈഫ് വിശ്വസിക്കുന്നു. പെരിമെനോപോസ് ഘട്ടത്തിലെ ജീവിതമാറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ച് അവബോധമുണ്ടാകുന്നത് സ്ത്രീകൾക്കും കുടുംബാംഗങ്ങൾക്കും ഏറെ പ്രയോജനകരമാകും.




