സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിൻ്റെ സവിശേഷതകൾ 

ഒരു സ്ത്രീയുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും കരുത്തുറ്റ അനുഭവങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകുക എന്നത്. ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം സുരക്ഷിതമായ പല പ്രസവരീതികളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിലും, സങ്കീർണ്ണതകളില്ലാത്ത അവസ്ഥയിൽ സ്വാഭാവിക പ്രസവം (Vaginal Delivery) തന്നെയാണ് ശാരീരികമായും പ്രകൃതിദത്തമായും ഏറ്റവും ഗുണകരമായ രീതി.

സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ഗുണങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കിയിരിക്കുന്നത്, പ്രസവത്തെ പേടി കൂടാതെയും ആത്മവിശ്വാസത്തോടെയും സമീപിക്കാൻ സഹായിക്കും.

സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന്റെ സവിശേഷതകളെക്കുറിച്ച് ശാസ്ത്രീയമായിത്തന്നെ നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാം.

സ്ത്രീശരീരം പ്രസവത്തിന് സജ്ജമാണ്

ഒരു സ്ത്രീയുടെ ശരീരം ജീവശാസ്ത്രപരമായി സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന് പൂർണ്ണതോതിൽ സജ്ജമാണ്. പ്രസവസമയത്ത് സ്ത്രീശരീരത്തിൽ അത്ഭുതകരമായ ചില മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നു:

• പ്രസവസമയത്ത് ഓക്സിടോസിൻ (Oxytocin), എൻഡോർഫിൻ (Endorphins) തുടങ്ങിയ ഹോർമോണുകൾ ശരീരത്തിൽ സ്വാഭാവികമായി വർദ്ധിക്കുന്നു. ഇത് പ്രസവം സുഗമമാക്കാനും വേദന കുറയ്ക്കാനും സഹായിക്കുന്നു

• കുഞ്ഞിനെ സുരക്ഷിതമായി പുറത്തേക്ക് എത്തിക്കുന്നതിനായി ഗർഭപാത്രം കൃത്യമായ താളത്തിൽ ചുരുങ്ങുകയും വികസിക്കുകയും (Contractions) ചെയ്യുന്നു

• പ്രസവസമയത്ത് കുഞ്ഞിന് പുറത്തേക്ക് വരാൻ പാകത്തിൽ ഇടുപ്പെല്ലും ഗർഭാശയമുഖവും അയവുള്ളതായി മാറുന്നു

ഈ പ്രക്രിയകൾ ഒന്നും യാദൃശ്ചികമായി സംഭവിക്കുന്നതല്ല; പ്രകൃതിയും ശരീരശാസ്ത്രവും ചേർന്ന് അതീവ സൂക്ഷ്മതയോടെ ഏകോപിപ്പിക്കുന്നതാണിത്.

വേഗം സുഖം പ്രാപിക്കാം

ശരീരം വേഗത്തിൽ പഴയ നിലയിലേക്ക് എത്തുന്നു എന്നതാണ് സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഗുണങ്ങളിലൊന്ന്.

വയറിലെ പേശികൾ മുറിച്ചുള്ള സങ്കീർണ്ണ ശസ്ത്രക്രിയയായ സിസേറിയനെ അപേക്ഷിച്ച്, സാധാരണ പ്രസവത്തിന് താഴെ പറയുന്ന ഗുണങ്ങളുണ്ട്:

• ആശുപത്രി വാസം കുറയുന്നു

• പ്രസവശേഷമുള്ള വേദന കുറവ്

• പെട്ടെന്ന് എഴുന്നേറ്റ് നടക്കാനാകുന്നു

• ദൈനംദിന പ്രവർത്തനങ്ങളിലേർപ്പെടാനും കുഞ്ഞിനെ പരിചരിക്കാനും പെട്ടെന്ന് തന്നെ പ്രാപ്തരാകുന്നു

• ശസ്ത്രക്രിയകൾ മൂലമുണ്ടാകാവുന്ന അണുബാധയും മറ്റ് ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളും ഒഴിവാക്കാനാകുന്നു

സാധാരണഗതിയിൽ പ്രസവിച്ച് മണിക്കൂറുകൾക്കകം തന്നെ സ്ത്രീകൾക്ക് എഴുന്നേറ്റു നടക്കാൻ കഴിയും.  

സുഖപ്രസവത്തിൽ ഒഴിവാക്കാനാകുന്ന അപകടസാധ്യതകൾ 

സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിൽ വയർ തുറന്നുള്ള ശസ്ത്രക്രിയ ആവശ്യമില്ലാത്തതിനാൽ, താഴെ പറയുന്ന ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളുണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത വളരെ കുറവാണ്:

• ശസ്ത്രക്രിയയെ അപേക്ഷിച്ച് സാധാരണ പ്രസവത്തിൽ രക്തം നഷ്ടപ്പെടുന്നത് കുറവായിരിക്കും.

• ശസ്ത്രക്രിയ ചെയ്ത മുറിവുകളിൽ അണുബാധ ഉണ്ടാകാൻ സാദ്ധ്യതയുണ്ട്. സുഖപ്രവത്തിൽ ഈ പ്രശ്നം ഒഴിവാക്കാം.

• അനസ്തേഷ്യ മൂലമുള്ള സങ്കീർണ്ണതകൾ ഉണ്ടാകുന്നില്ല

• ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ശേഷം വയറിനുള്ളിലെ അവയവങ്ങൾ തമ്മിൽ ഒട്ടിപ്പിടിക്കാനുള്ള സാധ്യത (Adhesions) സാധാരണ പ്രസവത്തിൽ ഉണ്ടാകില്ല.

കൂടാതെ, ആദ്യ പ്രസവം സ്വാഭാവികമാകുന്നതിലൂടെ ഭാവിയിലെ ഗർഭധാരണങ്ങൾ കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമാകുന്നു. മുൻപ് സിസേറിയൻ ചെയ്തവരിൽ കാണാറുള്ള പ്ലാസന്റ അക്രീറ്റ (Placenta accreta) അല്ലെങ്കിൽ ഗർഭപാത്രത്തിലെ വിള്ളലുകൾ (Uterine rupture) തുടങ്ങിയ ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കും.

കുഞ്ഞിന്റെ ശ്വാസകോശത്തിന് കൂടുതൽ കരുത്ത്

സ്വാഭാവിക പ്രസവസമയത്ത്, കുഞ്ഞ് ഗർഭാശയമുഖം വഴി കടന്നുവരുമ്പോൾ കുഞ്ഞിന്റെ നെഞ്ചിൽ നേരിയ രീതിയിലുള്ള മർദ്ദം അനുഭവപ്പെടുന്നു. ഇത് കുഞ്ഞിന്റെ ആരോഗ്യത്തിന് വളരെ പ്രധാനമാണ്:

• കുഞ്ഞിന്റെ ശ്വാസകോശത്തിലുള്ള ദ്രാവകം (Fluid) പുറത്തുകളയാൻ ഈ മർദ്ദം സഹായിക്കുന്നു

• ശ്വസനം ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു

• പുറത്തെ വായുവുമായി പെട്ടെന്ന് പൊരുത്തപ്പെടാൻ കുഞ്ഞിന്റെ ശ്വസനവ്യവസ്ഥയെ ഇത് പ്രാപ്തമാക്കുന്നു

നേരത്തെ തീരുമാനിക്കപ്പെടുന്ന സിസേറിയൻ (Elective C-section) വഴി ജനിക്കുന്ന കുട്ടികളെ അപേക്ഷിച്ച്, സ്വാഭാവികമായി ജനിക്കുന്ന കുഞ്ഞുങ്ങളിൽ ജനനസമയത്തുള്ള താൽക്കാലിക ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ വളരെ കുറവാണെന്ന് പഠനങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

രോഗപ്രതിരോധ ശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു

കുഞ്ഞ് സ്വാഭാവികമായി ഗർഭാശയമുഖം വഴി കടന്നുവരുമ്പോൾ അമ്മയുടെ ശരീരത്തിലെ നല്ല ബാക്ടീരിയകളുമായി സമ്പർക്കത്തിൽ വരുന്നു എന്നതാണ് സുഖപ്രസവത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന സവിശഷത. ഇതിനെ ‘മൈക്രോബയോം എക്‌സ്‌പോഷർ’ (Microbiome exposure) എന്ന് പറയുന്നു.

ഇത് കുഞ്ഞിനെ എങ്ങനെയെല്ലാം സഹായിക്കുന്നു?

• ജനിച്ചയുടനെ തന്നെ കുഞ്ഞിന്റെ പ്രതിരോധ ശേഷി കരുത്തുറ്റതാക്കാൻ ഈ ബാക്ടീരിയകൾ സഹായിക്കുന്നു

• കുഞ്ഞിന്റെ ദഹനവ്യവസ്ഥയിൽ നല്ല ബാക്ടീരിയകൾ വളരാൻ ഇത് അടിത്തറ പാകുന്നു

• ഭാവിയിൽ ഉണ്ടാകാനിടയുള്ള അലർജി, ആസ്ത്മ, ചില ഓട്ടോ ഇമ്മ്യൂൺ അസുഖങ്ങൾ എന്നിവയുടെ സാധ്യത കുറയ്ക്കാൻ ഈ സ്വാഭാവിക പ്രക്രിയ സഹായിക്കുമെന്ന് പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു

ഒരു കുഞ്ഞിന്റെ പ്രതിരോധ ശേഷി രൂപപ്പെടുന്നതിൽ ജീവിതത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഏതാനും മണിക്കൂറുകൾക്ക് നിർണ്ണായകമായ പങ്കുണ്ട്.

സുഗമമായി വേഗത്തിൽ പാലൂട്ടാം

സ്വാഭാവിക പ്രസവം വഴി കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകുന്ന അമ്മമാരിൽ മുലയൂട്ടൽ കൂടുതൽ സുഗമമായി നടക്കാറുണ്ട്. ഇതിന്റെ പ്രധാന കാരണങ്ങൾ ഇവയാണ്:

• പ്രസവം കഴിഞ്ഞ് മിനിറ്റുകൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ കുഞ്ഞിനെ അമ്മയുടെ നെഞ്ചോട് ചേർത്ത് പിടിക്കാനും (Skin-to-skin contact) മുലയൂട്ടൽ ആരംഭിക്കാനും സാധിക്കുന്നു.

• ആദ്യ നിമിഷങ്ങളിൽ തന്നെയുള്ള ഈ സമ്പർക്കം അമ്മയും കുഞ്ഞും തമ്മിലുള്ള വൈകാരിക ബന്ധം (Bonding) വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

• സിസേറിയനെ അപേക്ഷിച്ച് സാധാരണ പ്രസവത്തിൽ മുലപ്പാൽ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ താമസമോ തടസ്സമോ ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത കുറവാണ്.

പ്രസവസമയത്ത് ശരീരത്തിൽ സ്വാഭാവികമായി ഉണ്ടാകുന്ന ഓക്സിടോസിൻ (Oxytocin) എന്ന ഹോർമോൺ താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു:

• വൈകാരിക അടുപ്പം: അമ്മയ്ക്ക് കുഞ്ഞിനോട് പെട്ടെന്ന് തന്നെ സ്നേഹവും കരുതലും തോന്നാൻ ഈ ഹോർമോൺ സഹായിക്കുന്നു.

• ഗർഭപാത്രം ചുരുങ്ങാൻ: പ്രസവത്തിന് ശേഷം ഗർഭപാത്രം പഴയ നിലയിലേക്ക് എത്താൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു.

• പാൽ ചുരത്താൻ: മുലപ്പാൽ പുറത്തേക്ക് വരുന്ന പ്രക്രിയയെ (Milk let-down reflex) ഇത് ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നു.

ശരീരത്തിലെ ഈ ഹോർമോൺ മാറ്റങ്ങൾ, സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന് ലഭിക്കുന്ന വലിയ അനുഗ്രഹമാണ്.

വൈകാരികമായ ശാക്തീകരണം

ശാരീരികമായ ഗുണങ്ങൾക്കപ്പുറം, സ്വാഭാവിക പ്രസവം സ്ത്രീക്ക് നൽകുന്ന മാനസിക സംതൃപ്തി വളരെ വലുതാണ്. പല അമ്മമാരിലും ഇത് താഴെ പറയുന്ന ഗുണങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു:

• ഒരു വലിയ ലക്ഷ്യം പൂർത്തീകരിച്ചതുപോലെയുള്ള ആത്മസംതൃപ്തി ഇത് നൽകുന്നു

• സ്വന്തം ശരീരത്തിന്റെ കരുത്തിനെക്കുറിച്ചും കഴിവിനെക്കുറിച്ചും കൂടുതൽ മതിപ്പുണ്ടാകാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു

• പ്രസവവേദനയെ അതിജീവിച്ച് കുഞ്ഞിന് ജന്മം നൽകുന്നത് ഒരു സ്ത്രീക്ക് ജീവിതകാലം മുഴുവൻ നിലനിൽക്കുന്ന മാനസിക കരുത്ത് നൽകുന്നു

• സ്വന്തം ശരീരത്തിൻ്റെ വിസ്മയകരമായ പ്രവർത്തനം നേരിട്ട് അനുഭവിക്കാൻ ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു

പ്രസവം എന്നത് തീവ്രമായ ഒരനുഭവമാണെങ്കിലും, അത് ഒരു സ്ത്രീയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വലിയൊരു പരിവർത്തനത്തിൻ്റെ ഘട്ടമാണ്.

സ്വാഭാവിക പ്രസവം തങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും കരുത്തുറ്റതും ആത്മവിശ്വാസം നൽകിയതുമായ അനുഭവമായിരുന്നു എന്ന് പല അമ്മമാരും സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്. കൃത്യമായ പിന്തുണയും ധൈര്യവും ലഭിക്കുന്നത് ഈ അനുഭവത്തിൻ്റെ മാറ്റുകൂട്ടുന്നു.

ഭാവിയിലെ ആരോഗ്യ സുരക്ഷ

സ്വാഭാവിക പ്രസവം തെരഞ്ഞടുക്കുന്നതിലൂടെ അമ്മമാർക്ക് ദീർഘകാലാടിസ്ഥാനത്തിൽ പല ഗുണങ്ങളും ലഭിക്കുന്നു എന്നാണ് ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് :

• വയർ തുറന്നുള്ള ശസ്ത്രക്രിയ ഒഴിവാക്കുന്നതിലൂടെ ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്ന ശാരീരിക അസ്വസ്ഥതകൾ കുറയ്ക്കാം.

• ഭാവിയിൽ ഗർഭിണിയാകുമ്പോൾ, മറുപിള്ളയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സങ്കീർണ്ണതകൾക്കുള്ള സാദ്ധ്യത കുറയുന്നു

• പ്രസവത്തിന് ശേഷം വീണ്ടും അസുഖങ്ങൾ വന്ന് ആശുപത്രിയിൽ പ്രവേശിപ്പിക്കപ്പെടാനുള്ള സാധ്യത സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിൽ കുറവാണ്.

ഒരിക്കൽ സിസേറിയൻ ചെയ്താൽ അടുത്ത പ്രസവങ്ങൾക്കും അത് തുടരാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. സ്വാഭാവിക പ്രസവം ഇതൊഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.

വേഗത്തിൽ സുഖം പ്രാപിക്കാം

സങ്കീർണ്ണതകളില്ലാത്ത ഒരു സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന് ശേഷം ശരീരം വളരെ വേഗത്തിൽ പഴയ നിലയിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തുന്നു:

• വയറിലെ പേശികളിൽ മുറിവുണ്ടാകാത്തതിനാൽ അവയുടെ സ്വാഭാവികമായ കരുത്ത് നിലനിൽക്കുന്നു.

• ശസ്ത്രക്രിയ മൂലമുണ്ടാകുന്ന പാടുകളോ അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വേദനകളോ ഉണ്ടാകുന്നില്ല

• ശാരീരികമായി പൂർവ്വസ്ഥിതിയിലെത്താൻ താരതമ്യേന വേഗത്തിൽ സാധിക്കുന്നതിനാൽ ലളിതമായ വ്യായാമങ്ങൾ ചെയ്യാനാകുന്നു.

• പ്രസവസമയത്ത് ചെറിയ രീതിയിലുള്ള തുന്നലുകൾ ആവശ്യമായി വന്നാൽ പോലും, സിസേറിയൻ കഴിഞ്ഞ് സുഖം പ്രാപിക്കുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ വേഗത്തിൽ ഇത് ഉണങ്ങും.

സാമ്പത്തിക നേട്ടങ്ങളും സൗകര്യങ്ങളും

സിസേറിയനെ അപേക്ഷിച്ച് സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിൽ ചെലവും കുറവാണ്:

• വലിയ ശസ്ത്രക്രിയകളും അതിനുപയോഗിക്കുന്ന മരുന്നുകളും ഒഴിവാക്കുന്നതിലൂടെ മൊത്തത്തിലുള്ള ചികിത്സാച്ചെലവ് കുറയുന്നു.

• ആശുപത്രി വാസം കുറവുമതി

• ആശുപത്രിയിലെ അത്യാധുനിക സൗകര്യങ്ങൾ സങ്കീർണ്ണമായ കേസുകൾക്കായി മാറ്റിവെയ്ക്കാൻ സാധിക്കുന്നു.

പ്രസവവേദനയെക്കുറിച്ചുള്ള പേടി മാറ്റാം

ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം പ്രസവസമയത്തെ അസ്വസ്ഥതകൾ കുറയ്ക്കാൻ താഴെ പറയുന്ന സൗകര്യങ്ങൾ നൽകുന്നു:

• എപ്പിഡ്യൂറൽ അനസ്തേഷ്യ

• ശ്വസനക്രിയകൾ

• വിദഗ്ധ നിരീക്ഷണം

• മാനസിക പിന്തുണ

കൃത്യമായ തയ്യാറെടുപ്പും പ്രസവത്തിന് മുൻപുള്ള ക്ലാസുകളും (Antenatal education) വേദനയെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾ കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കും.

സ്വാഭാവിക പ്രസവം അനുയോജ്യമാകുന്നത് എപ്പോൾ?

താഴെ പറയുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ സ്വാഭാവിക പ്രസവം (Vaginal Birth) തന്നെയാണ് ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ മാർഗ്ഗം:

• ഗർഭാവസ്ഥയിൽ സങ്കീർണ്ണതകൾ ഇല്ലെങ്കിൽ

• കുഞ്ഞ് കിടക്കുന്നത് കൃത്യമായ പൊസിഷനിൽ ആണെങ്കിൽ

• മറുപിള്ളയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നങ്ങൾ ഇല്ലെങ്കിൽ

• അമ്മയുടെ ആരോഗ്യം തൃപ്തികരമാണെങ്കിൽ

ഇത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ, അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും ഏറ്റവും സുരക്ഷിതവും ആരോഗ്യകരവുമായ മാർഗ്ഗമായി ഡോക്ടർമാർ സ്വാഭാവിക പ്രസവം നിർദ്ദേശിക്കുന്നു.

സന്തുലിതമായ കാഴ്ചപ്പാട്

സ്വാഭാവിക പ്രസവത്തിന് ഏറെ സവിശേഷതകളുണ്ടന്നു കരുതി സിസേറിയനെ തള്ളിക്കളയാനാകില്ല. അവശ്യഘട്ടങ്ങളിൽ, വൈദ്യശാസ്ത്രപരമായി അനിവാര്യമായ സന്ദർഭങ്ങളിൽ സിസേറിയൻ അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ജീവൻ രക്ഷിക്കാനുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച മാർഗ്ഗമാണ്.

എന്നാൽ സങ്കീർണ്ണതകളില്ലാത്ത ഗർഭാവസ്ഥയിൽ, അമ്മയുടെയും കുഞ്ഞിന്റെയും ക്ഷേമത്തിന് ഏറ്റവും മികച്ചത് സ്വാഭാവിക പ്രസവം തന്നെ.

ശരിയായ വൈദ്യസഹായവും മാനസിക പിന്തുണയും കൃത്യമായ അവബോധവുമുണ്ടെങ്കിൽ സ്വാഭാവിക പ്രസവം തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്.

അത് അമ്മയ്ക്കും കുഞ്ഞിനും കൂടുതൽ ആരോഗ്യം നൽകുന്നതുമാണ്.

നെല്ലിക്ക.ലൈഫ് നൽകുന്ന ശാസ്ത്രീയവും വസ്തുനിഷ്ഠവുമായ അറിവുകൾ അമ്മയാകാനൊരുങ്ങുന്ന എല്ലാവർക്കും ആത്മവിശ്വാസവും കരുത്തും പകരുമെന്നും ശരിയായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ അവരെ  പ്രാപ്തരാക്കുമെന്നും ഞങ്ങൾ ഉറച്ചുവിശ്വസിക്കുന്നു.