അർബുദത്തെ സമീപിക്കാം പുതിയ കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ

എല്ലാ വർഷവും ഫെബ്രുവരി 4-ാം തീയതി ആഗോളതലത്തിൽ ലോക കാൻസർ ദിനം ആചരിക്കുന്നു. അർബുദത്തിന് കീഴടങ്ങി നമുക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ടവരെ ഓർക്കാൻ വേണ്ടി മാത്രമല്ല; മറിച്ച്, ഈ രോഗത്തെ എങ്ങനെ തിരിച്ചറിയാമെന്നും പ്രതിരോധിക്കാമെന്നും കാൻസറിനോടൊപ്പം  എങ്ങനെ ജീവിക്കാം എന്നുമുള്ള നമ്മുടെ ചിന്തകളെ നവീകരിക്കാൻ കൂടിയാണ്.

2026ൽ, അർബുദത്തെ അപ്രതീക്ഷിതമായെത്തുന്ന ഒരു സങ്കീർണ്ണ ആരോഗ്യപ്രശ്നം മാത്രമായി കാണുന്ന രീതി മാറിവരികയാണ്. നമ്മുടെ ജീവിതശൈലി, ചുറ്റുപാടുകൾ, മികച്ച ചികിത്സാസൗകര്യങ്ങളുടെ ലഭ്യത എന്നിവയുടെ സ്വാധീനം മൂലമുണ്ടാകുന്ന വലിയ പൊതുജനാരോഗ്യ വെല്ലുവിളിയായി ഈ രോഗത്തെ ഇന്ന് ലോകം നോക്കിക്കാണുന്നു.

ഭയത്തിന് പകരം വസ്തുതകളെയും പരിഭ്രാന്തിക്ക് പകരം പ്രതിരോധത്തെയും നെഞ്ചേറ്റാനുള്ള ഒരവസരമായാണ് നെല്ലിക്ക.ലൈഫ് ഈ ദിനത്തെ കണക്കാക്കുന്നത്.

അർബുദമെന്ന ആഗോള പ്രശ്നം

ലോകമെമ്പാടും സംഭവിക്കുന്ന മരണങ്ങളുടെ പ്രധാന കാരണങ്ങളിലൊന്നായി കാൻസർ ഇന്നും തുടരുന്നു. ഈ രോഗം എങ്ങനെ വരുന്നുവെന്നും പടരുന്നുവെന്നും പരിശോധിച്ചാൽ നമ്മുടെ നിത്യജീവിതവുമായി അതിനുള്ള ബന്ധം മനസ്സിലാക്കാനാകും.

ഇന്ത്യയുൾപ്പെടെയുള്ള ദക്ഷിണേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ, പാരമ്പര്യമായി പിടിപെടുന്ന കാൻസറുകളേക്കാൾ വേഗത്തിൽ വർദ്ധിച്ചുവരുന്നത്, ജീവിതശൈലിയും അണുബാധകളും മൂലം ഉണ്ടാകുന്ന കാൻസറുകളാണ്. ഇവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവ:

• വായ, തൊണ്ട എന്നിവിടങ്ങളിലെ കാൻസർ

• ഗർഭാശയ ഗള (Cervix) കാൻസർ

• സ്തനാർബുദം (Breast cancer)

• കരൾ, ആമാശയം, കുടൽ എന്നിവയെ ബാധിക്കുന്ന കാൻസർ

ഇതിന് കാരണമാകുന്ന പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ:

• പുകയിലയുടെ ഉപയോഗം: പുകവലിയും പുകയില ഉല്പന്നങ്ങൾ ചവയ്ക്കുന്നതും

• മദ്യപാനം

• അമിതവണ്ണവും വ്യായാമമില്ലായ്മയും

• അമിതമായി സംസ്കരിച്ച ഭക്ഷണങ്ങൾ

• വായു മലിനീകരണം

• വിട്ടുമാറാത്ത അണുബാധകൾ

പകുതിയിലധികം കാൻസറുകളും നമുക്ക് തടയാൻ കഴിയുന്നവയാണ് എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. നമ്മുടെ ദീർഘകാലത്തെ ശീലങ്ങളുടെയും ചുറ്റുപാടുകളുടെ സ്വാധീനത്തിൻ്റെയും ഫലമായി സംഭവിക്കുന്നതാണത്.

പ്രബലമായ മാറ്റം: ചികിത്സയിൽ നിന്ന് പ്രതിരോധത്തിലേക്ക്

പതിറ്റാണ്ടുകളായി കാൻസർ ചികിത്സ താഴെ പറയുന്നവയെ കേന്ദ്രീകരിച്ചായിരുന്നു:

• ശസ്ത്രക്രിയ (Surgery)

• കീമോതെറാപ്പി (Chemotherapy)

• റേഡിയേഷൻ (Radiation)

ഇവ ഇന്നും അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. എന്നാൽ, ക്യാൻസറുകളിൽ 30–40 ശതമാനവും നമ്മൾ വിചാരിച്ചാൽ മാറ്റാൻ കഴിയുന്ന ശീലങ്ങളുമായി (Lifestyle factors) ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നാണ് ശാസ്ത്രം പറയുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, കാൻസർ ചികിത്സിക്കുന്നത് പോലെ തന്നെ പ്രധാനമാണ് അത് വരാതെ നോക്കുന്നതും.

പുതിയ കാലത്തെ പ്രതിരോധ മാർഗ്ഗങ്ങളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടുന്നു:

• പുകയില ഉപേക്ഷിക്കുക

• മദ്യപാനം നിയന്ത്രിക്കുക

• ആരോഗ്യകരമായ ശരീരഭാരം നിലനിർത്തുക

• പഴങ്ങൾ, പച്ചക്കറികൾ, നാരുകളടങ്ങിയ ഭക്ഷണം (Fibre) എന്നിവ കൂടുതൽ കഴിക്കുക

• അമിതമായി സംസ്കരിച്ച ഭക്ഷണങ്ങൾ (Ultra-processed foods) കുറയ്ക്കുക

• പതിവായി വ്യായാമം ചെയ്യുക

• മാനസിക സമ്മർദ്ദം നിയന്ത്രിക്കുക

• മതിയായ ഉറക്കം ഉറപ്പാക്കുക

ഈ ശീലങ്ങൾ കാൻസർ സാധ്യത കുറയ്ക്കുക മാത്രമല്ല, ഹൃദ്രോഗം, പ്രമേഹം, സ്ട്രോക്ക് എന്നീ അസുഖങ്ങൾ വരാനുള്ള സാധ്യതയും ഇവ കുറയ്ക്കുന്നു. ചുരുക്കിപ്പറഞ്ഞാൽ, ആരോഗ്യകരമായ ജീവിതശൈലി പലതരത്തിലുള്ള മാറാരോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് നമുക്ക് സംരക്ഷണമൊരുക്കുന്നു.

നേരത്തെ തിരിച്ചറിയാം

ഏറെവൈകി തിരിച്ചറിയുമ്പോഴാണ് കാൻസർ അപകടകാരിയാകുന്നത്. എന്നാൽ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ തന്നെ കണ്ടെത്തുകയാണെങ്കിൽ മിക്ക കാൻസറുകളും:

• ഫലപ്രദമായി ചികിത്സിക്കാൻ സാധിക്കും

• ചില സാഹചര്യങ്ങളിൽ പൂർണ്ണമായും ഭേദമാക്കാം

• ചികിത്സാച്ചെലവ് കുറയ്ക്കാനാകും

• ശരീരത്തിന് ഏൽക്കുന്ന ആഘാതം കുറയ്ക്കാം

പ്രധാന പരിശോധനാ മാർഗ്ഗങ്ങൾ:

• സ്തന പരിശോധന: സ്വയം നടത്തുന്ന പരിശോധനകളും മാമോഗ്രാഫിയും

• ഗർഭാശയ ഗള പരിശോധന: പാപ് സ്മിയർ (Pap smear), എച്ച്.പി.വി (HPV) ടെസ്റ്റുകൾ

• വായ പരിശോധന

• കുടൽ പരിശോധന: കൊളോനോസ്കോപ്പി പോലുള്ള മാർഗ്ഗങ്ങൾ

• പ്രോസ്റ്റേറ്റ് പരിശോധന

• ശ്വാസകോശ പരിശോധന: പുകവലിക്കുന്നവർ പോലുള്ള ഹൈ-റിസ്ക് വിഭാഗത്തിലുള്ളവർക്ക്

ഇത്രയേറെ സൗകര്യങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടും പലരും പരിശോധനകൾ വൈകിപ്പിക്കാറുണ്ട്. അതിനുള്ള പ്രധാന കാരണങ്ങൾ :

• രോഗമുണ്ടെന്ന് അറിയുമോ എന്ന ഭയം

• സമൂഹത്തിന്റെ മുന്നിൽ ഉണ്ടായേക്കാവുന്ന അപകർഷതാബോധം

• അറിവില്ലായ്മ

• സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ

• മികച്ച ചികിത്സാ സൗകര്യങ്ങളുടെ അഭാവം

2026ലെ ലോക കാൻസർ ദിനം, സുപ്രധാനമായ ഒരു വസ്തുത നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്: വേദന വരുന്നത് വരെ കാത്തിരിക്കരുത്. ലക്ഷണങ്ങൾ കാണുന്നതിന് മുൻപേ പരിശോധനകൾ നടത്തുക.

അണുബാധകളും കാൻസറും: തിരിച്ചറിയാത്ത പരോക്ഷ ബന്ധം

ചില കാൻസറുകൾക്ക് കാരണം അണുബാധകളാണെന്ന കാര്യം പലർക്കുമറിയില്ല. പ്രധാനമായും താഴെ പറയുന്നവ ശ്രദ്ധിക്കുക:

• ഹ്യൂമൻ പാപ്പിലോമ വൈറസ് (HPV): ഗർഭാശയഗള കാൻസറിന് കാരണമാകുന്നു

• ഹെപ്പറ്റൈറ്റിസ് B, C: കരൾ കാൻസറിലേക്ക് നയിക്കുന്നു

• ഹെലിക്കോബാക്റ്റർ പൈലോറി (H. pylori): ആമാശയ കാൻസറിന് കാരണമാകുന്നു

ഇതിനർത്ഥം, താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ വെറും ആരോഗ്യ ശീലങ്ങൾ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് കാൻസറിനെ തടയാനുള്ള വഴികൾ കൂടിയാണ് എന്നാണ്:

• പ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പുകൾ (Vaccination)

• അണുബാധകൾക്ക് നേരത്തെയുള്ള ചികിത്സ

• സുരക്ഷിതമായ ചികിത്സാ രീതികൾ

• വ്യക്തിശുചിത്വവും പരിസരശുചിത്വവും

വരുംതലമുറയിലെ കാൻസർ സാധ്യതകൾ കുറയ്ക്കാൻ ഇന്ന് നമുക്ക് ലഭ്യമായ ഏറ്റവും ശക്തമായ ആയുധങ്ങളാണ് HPV, ഹെപ്പറ്റൈറ്റിസ് ബി എന്നിവയ്ക്കെതിരെയുള്ള വാക്സിനുകൾ.

കാൻസർ എന്നാൽ മരണമെന്നല്ല 

വൈദ്യശാസ്ത്രരംഗത്തെ പുരോഗതി കാൻസർ ചികിത്സയിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു:

• ടാർഗെറ്റഡ് തെറാപ്പികൾ (Targeted therapies): കാൻസർ കോശങ്ങളെ മാത്രം കൃത്യമായി കണ്ടെത്തി നശിപ്പിക്കുന്നു

• ഇമ്മ്യൂണോതെറാപ്പി (Immunotherapy): രോഗത്തെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ശരീരത്തെത്തന്നെ സഹായിക്കുന്നു

• നൂതന ഇമേജിംഗ്: ക്യാൻസർ മുഴകളെ വളരെ നേരത്തെ തന്നെ കണ്ടെത്താൻ സഹായിക്കുന്നു

• നൂതന ശസ്ത്രക്രിയകൾ: അതിജീവനത്തിനുള്ള സാധ്യതകൾ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു

• കൃത്യതയുള്ള റേഡിയേഷൻ: കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമായും കൃത്യമായും റേഡിയേഷൻ നൽകുന്നു

ഇന്ന് മിക്ക കാൻസറുകളും:

• അതിജീവിക്കാൻ കഴിയുന്നവയാണ്

• ചികിത്സിച്ചു ഭേദമാക്കാം

• കൃത്യമായ നിയന്ത്രണത്തിലൂടെ ദീർഘകാലം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാം

എങ്കിലും, ക്യാൻസറിനെ അതിജീവിച്ചവർ പുതിയ ചില വെല്ലുവിളികൾ നേരിടേണ്ടി വരാറുണ്ട്:

• വിട്ടുമാറാത്ത ക്ഷീണം

• ഹോർമോൺ വ്യതിയാനങ്ങൾ

• പോഷകാഹാരക്കുറവ്

• രോഗം വീണ്ടും വരുമോ എന്ന ഭയം

• മാനസിക പ്രയാസങ്ങൾ

ചികിത്സ കഴിഞ്ഞാൽ എല്ലാം അവസാനിച്ചെന്നർത്ഥമില്ല. യഥാർത്ഥ സൗഖ്യത്തിന് താഴെ പറയുന്നവ തുടർന്നു കൊണ്ടിരിക്കണം:

• ശരിയായ ജീവിതശൈലി

• വൈകാരിക പിന്തുണ 

• കൃത്യമായ തുടർപരിശോധനകൾ (Follow-up)

• മാനസികാരോഗ്യത്തിനുള്ള കരുതൽ

ശരീരത്തെ മാത്രമല്ല, മനസ്സിനെയും ജീവിതത്തെയും ബാധിക്കുന്ന രോഗം

കാൻസർ നമ്മുടെ ശരീരത്തിലെ അവയവങ്ങളെ മാത്രമല്ല ബാധിക്കുന്നത്. അത്  ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളെയും തളർത്തുന്നു:

• സ്വന്തം പ്രതിച്ഛായ (Self-image)

• കുടുംബബന്ധങ്ങൾ

• ജോലി

• സാമ്പത്തിക ഭദ്രത

• വൈകാരിക സുരക്ഷ

രോഗാവസ്ഥയിൽ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്ന വൈകാരികമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഇവയാണ്:

• അമിതമായ ഉത്കണ്ഠ

• വിഷാദം

• ഒറ്റപ്പെടൽ

• ആത്മവിശ്വാസക്കുറവ്

ഈ സാഹചര്യത്തിൽ ലോക ക്യാൻസർ ദിനം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന ചില പ്രധാന ആവശ്യങ്ങളുണ്ട്:

• വിദഗ്ദ്ധമായ കൗൺസിലിംഗ്

• കുടുംബത്തിന്റെ ഉറച്ച പിന്തുണ

• സമൂഹത്തിന്റെ അനുകമ്പ (രോഗികളെ മാറ്റിനിർത്താതിരിക്കുക)

• തുറന്ന ചർച്ചകൾ

മാനസികാരോഗ്യം കണക്കിലെടുക്കാതെയുള്ള കാൻസർ ചികിത്സ ഒരിക്കലും പൂർണ്ണമാകില്ല. മനസ്സിനും ശരീരത്തിനും ഒരേപോലെ ചികിത്സ നൽകിയാൽ മാത്രമേ രോഗിക്ക് പൂർണ്ണമായി സുഖപ്പെടാൻ സാധിക്കൂ.

കാൻസർ ചികിത്സയിലെ അസമത്വങ്ങൾ

കാൻസർ ചികിത്സ എല്ലാവരിലും ഒരുപോലെയല്ല എത്തിച്ചേരുന്നത് എന്നതാണ് 2026ൽ നാം നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളികളിലൊന്ന്. താഴെ പറയുന്ന വിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിൽ വലിയ തോതിലുള്ള വ്യത്യാസങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു:

• നഗരങ്ങളും ഗ്രാമങ്ങളും: നഗരങ്ങളിൽ ലഭിക്കുന്ന ആധുനിക സൗകര്യങ്ങൾ പലപ്പോഴും ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ ലഭ്യമല്ല.

• പണക്കാരും പാവപ്പെട്ടവരും

• അറിവുള്ളവരും അറിവില്ലാത്തവരും

പല രോഗികളും ഇന്നും രോഗത്തിന്റെ അവസാന ഘട്ടങ്ങളിൽ മാത്രം ആശുപത്രിയിൽ എത്തുന്നതിന് പിന്നിൽ ചില കാരണങ്ങളുണ്ട്:

• കൃത്യമായ പരിശോധനകളുടെ (Screening) അഭാവം

• രോഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഭയം

• സാമൂഹികമായ മാറ്റിനിർത്തലുകൾ 

• രോഗം തിരിച്ചറിയാൻ വൈകുന്നത്

• സാമ്പത്തിക തടസ്സങ്ങൾ

കാൻസറിനെക്കുറിച്ചുള്ള അവബോധം വളർത്തുക എന്നത് കേവലം വൈദ്യശാസ്ത്രപരമായ വിഷയം മാത്രമല്ല. അത് നമ്മുടെ സാമൂഹികവും ധാർമ്മികവുമായ ഉത്തരവാദിത്തം കൂടിയാണ്.

നമുക്ക് ചെയ്യാനാകുന്നത്

ലോക കാൻസർ ദിനം അർത്ഥവത്താകുന്നത് അത് പ്രവർത്തിയിലേക്ക് മാറുമ്പോൾ മാത്രമാണ്. നമുക്ക് ചെയ്യാവുന്ന കാര്യങ്ങൾ ഇതാ:

സ്വയം സംരക്ഷിക്കുക

• പുകയില ഉപയോഗം പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുക

• പ്രകൃതിദത്തവും അധികം സംസ്കരിക്കാത്തതുമായ ഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കുക.

• പതിവായി വ്യായാമം ചെയ്യുക.

• ആരോഗ്യകരമായ ശരീരഭാരം നിലനിർത്തുക.

• പഞ്ചസാരയുടെയും മദ്യത്തിന്റെയും ഉപയോഗം കുറയ്ക്കുക.

• കൃത്യമായി ഉറങ്ങുക.

• മാനസിക സമ്മർദ്ദം നിയന്ത്രിക്കുക.

കൃത്യമായ പരിശോധനകൾ (Screening)

• പ്രായത്തിനനുസരിച്ചുള്ള ആരോഗ്യ പരിശോധനകൾ കൃത്യമായി പിന്തുടരുക.

• രോഗലക്ഷണങ്ങൾ കാണുന്നത് വരെ കാത്തിരിക്കരുത്.

വാക്സിനേഷൻ എടുക്കുക

• എച്ച്.പി.വി (HPV) വാക്സിൻ.

• ഹെപ്പറ്റൈറ്റിസ് ബി (Hepatitis B) വാക്സിൻ.

 മറ്റുള്ളവരെ പിന്തുണയ്ക്കുക

• കൃത്യമായ ഇടവേളകളിൽ ആരോഗ്യ പരിശോധനകൾ നടത്താൻ മറ്റുള്ളവരെ പ്രേരിപ്പിക്കുക.

• കാൻസറിനെക്കുറിച്ച് തുറന്നു സംസാരിക്കുക.

• രോഗത്തോടുള്ള സാമൂഹികമായ വിവേചനവും പേടിയും കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കുക.

• രോഗബാധിതർക്കും അവരുടെ കുടുംബത്തിനും വൈകാരികമായ പിന്തുണ നൽകുക.

കാൻസർ ചികിത്സയുടെ ഭാവി

വൈദ്യശാസ്ത്രം ഇന്ന് അതിവേഗം മുന്നേറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നത് താഴെ പറയുന്ന മേഖലകളിലാണ്:

• രക്തപരിശോധനകൾ

• രോഗനിർണ്ണയത്തിനും പരിശോധനകൾക്കും കൃത്രിമ ബുദ്ധിയുടെ സഹായം ഉപയോഗപ്പെടുത്തുക

• വ്യക്തഗത ജനിതക ചികിത്സ

• കാൻസർ വാക്സിനുകൾ

• മൈക്രോബയോം ഗവേഷണം

രോഗം വന്നതിനുശേഷമുള്ള ചികിത്സയിൽ നിന്ന്, വരാൻ സാധ്യതയുള്ള രോഗത്തെ മുൻകൂട്ടി കണ്ട് തടയുന്ന രീതിയിലേക്ക് കാൻസർ ചികിത്സ മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഭാവിയിൽ, രോഗലക്ഷണങ്ങൾ പ്രകടമാകുന്നതിന് എത്രയോ മുൻപ് തന്നെ കാൻസർ തിരിച്ചറിയാൻ നമുക്ക് സാധിച്ചേക്കും.

ആരോഗ്യം എന്നത് ഒരു പ്രതിസന്ധി ഘട്ടത്തിൽ മാത്രം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യമല്ല, അത് നമ്മുടെ ജീവിതത്തിലെ സുദീർഘമായ യാത്രയാണെന്ന് നെല്ലിക്ക.ലൈഫ് വിശ്വസിക്കുന്നു.

അർബുദം കേവലം ഒരു രോഗമല്ലെന്ന് 2026ലെ ലോക കാൻസർ ദിനം നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു; വാസ്തവത്തിൽ അത്:

• ജീവിതശൈലിയുടെ പ്രശ്നമാണ്

• പൊതുജനാരോഗ്യ പ്രശ്നമാണ്

• മാനസികാരോഗ്യ പ്രശ്നമാണ്

• ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ തന്നെ പ്രശ്നമാണ്

നമ്മൾ കാൻസറിനോട് പോരാടുന്നത് ആശുപത്രികളിൽ വെച്ച് മാത്രമല്ല. നമ്മൾ അതിനോട് പോരാടുന്നത്:

• നമ്മുടെ അടുക്കളകളിൽ വെച്ചാണ് (നല്ല ഭക്ഷണം പാകം ചെയ്യുമ്പോൾ)

• നമ്മുടെ സ്കൂളുകളിൽ വെച്ചാണ് (കുട്ടികളെ നല്ല ശീലങ്ങൾ പഠിപ്പിക്കുമ്പോൾ)

• നമ്മുടെ ജോലിസ്ഥലങ്ങളിൽ വെച്ചാണ്

• നമ്മുടെ പാർക്കുകളിൽ വെച്ചാണ് (വ്യായാമം ചെയ്യുമ്പോൾ)

• നമ്മുടെ കുടുംബങ്ങളിൽ വെച്ചാണ്

• നമ്മുടെ ദൈനംദിന ശീലങ്ങളിലൂടെയാണ്

കാൻസർ മനുഷ്യരാശിയെ പ്രധാനപ്പെട്ട മൂന്ന് പാഠങ്ങൾ പഠിപ്പിക്കുന്നു:

ജീവൻ നശ്വരമാണെന്നും ആരോഗ്യം അമൂല്യമാണെന്നും പ്രതിരോധം കരുത്താണെന്നും.

ഈ ലോക കാൻസർ ദിനത്തിൽ നമുക്ക് ഒരുമിച്ച് ചുവടുവെയ്ക്കാം:

• ഭയത്തിൽ നിന്ന് അറിവിലേക്ക്

• മൗനത്തിൽ നിന്ന് പരിശോധനകളിലേക്ക്

• മാറ്റിനിർത്തലുകളിൽ നിന്ന് പിന്തുണയിലേക്ക്

• ചികിത്സയിൽ നിന്ന് യഥാർത്ഥ സുഖപ്പെടലിലേക്ക്

കാരണം, കാൻസറിനെതിരെയുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മുന്നേറ്റം പരീക്ഷണശാലകളിൽ മാത്രമല്ല നടക്കുന്നത്, അത് ഓരോരുത്തരുടെയും ബോധവൽക്കരണത്തിലൂടെയും പ്രാവർത്തികമാകുന്നു.